40. lat pracy twórczej Anny Andrych – benefis w Zduńskiej Woli
W sobotę, 4 października 2025 roku, w Sali kameralnej Miejskiego Domu Kultury Ratusz w Zduńskiej Woli odbył się niezwykle ciekawy benefis Anny Andrych, z okazji jubileuszu 40 lat pracy twórczej, połączony z promocją nowego tomu poezji „Wychodzę na brzeg”.
Warto podkreślić, że uroczystość odbyła się w ramach obchodów 200-lecia nadania praw miejskich Zduńskiej Woli, gdzie Anna Andrych mieszka od urodzenia, spełnia się twórczo i od wielu lat angażuje w przedsięwzięcia kulturalne. Doceniając dokonania zduńskowolanki, prezydent miasta Konrad Pokora zaszczycił swoją obecnością to jubileuszowe wydarzenie. Przybyli również, między innymi: Posłanka na Sejm RP Jolanta Zięba-Gzik; Wiceprzewodnicząca Rady Miasta i Dyrektorka Powiatowego Centrum Kultury Joanna Jarosławska; Dyrektorka Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Jerzego Szaniawskiego Lidia Reflandowska-Jagielska; prezes Towarzystwa Przyjaciół Zduńskiej Woli Jarosław Stulczewski; zastępca dyrektora MDK Ratusz Joanna Sychniak-Paterek; Prezes Oddziału Łódzkiego Związku Literatów Polskich Małgorzata Skwarek-Gałęska. Nie sposób wymienić wielu innych postaci z około stuosobowej publiczności obecnej na benefisie. Członkowie Klubu Literackiego Topola „odliczyli się” niemal w komplecie, z Tadeuszem Zawadowskim – znanym i cenionym poetą, także krytykiem, na czele. Przyjechali literaci z Bełchatowa, Łasku, Szadka i Sieradza.
Obecna była rodzina Anny, przyjaciele i znajomi.
Benefis rozpoczął się współczesnym, refleksyjnym spektaklem pt. „Wychodzę na brzeg” opartym w pełni na wierszach Anny Andrych z nowego tomu, w reżyserii Edyty Kuldy, a w wykonaniu aktorów Teatru Okazjonalnego. Spektakl, w ciszy, grze światła i półmroku, ale także pastelowych barw otworzyły oraz zakończyły (odtworzone z YouTube) utwory muzyczno-wokalne. Artystki otrzymały gromkie brawa od publiczności oraz tomiki „Wychodzę na brzeg” i róże od poetki.
Nowy tom Anny Andrych zaprezentował i krótko omówił Andrzej Dębkowski – jego redaktor i wydawca. Natomiast podczas rozmowy z bohaterką wieczoru, zebrani goście mieli możliwość poznania jej poetyckiej drogi, rozwoju literackiego i bogatej działalności kulturalnej, a także plany na przyszłość.
Jubileuszowe spotkanie uświetniła prezentacja multimedialna. Na dużym ekranie pojawiły się zdjęcia poetki z minionych lat, obrazujące zmieniający się w czasie portret samej poetki oraz liczne wydarzenia literackie. Nie umknęły uwadze, piszącej tę relację, zdjęcia, na których rozpoznano koleżanki i kolegów Anny po piórze, np. z poznańskiego oddziału ZLP: prezesów i wiceprezesów zarządu, to jest: Zbigniewa Gordzieja, Pawła Kuszczyńskiego, Marii Magdaleny Pocgaj, Jerzego Beniamina Zimnego, a także Heleny Gordziej, Kaliny Izabeli Zioła, Dominika Górnego i innych pisarzy.
Jakże znacząco wybrzmiały akcenty muzyczne, przydając elegancji, nowych treści i wartości samego benefisu. Na ekranie pojawiły się fragmenty filmów z występów warszawskiej sopranistki Justyny Reczeniedi, która wyśpiewała wybrane liryki miłosne Anny Andrych, z towarzyszeniem orkiestry pod dyrekcją Szymona Kawalli, jednocześnie kompozytora muzyki do tych tekstów. Anna Andrych wspomniała przy tej okazji o przewodzie habilitacyjnym sopranistki, w którym znalazła się jej biografia i dziewięć liryków z dołączoną płytą Chamber Music Szymon Kawalla.
Osobiście wystąpił także zduńskowolski artysta Andrzej Wawrzyniak i według własnej kompozycji muzycznej zaśpiewał wiersz „Ruchoma granica”, pochodzący z wcześniejszej publikacji jubilatki (skomponował muzykę do kilku jej wierszy – wykonuje z zespołem Wawrzyn Band i wokalnym A’Priori).
Andrzej Wawrzyniak odczytał także List gratulacyjny z wyrazami uznania i serdecznymi życzeniami od Zarządu Związku Literatów Polskich Oddział w Poznaniu. Do życzeń przyłączyła się Małgorzata Osuch Wiceprzewodnicząca Rady Powiatu Wągrowieckiego (poetka – członkini tego oddziału). Odczytała adres od tamtejszych samorządowców na czele ze Starostą Wągrowieckim Tomaszem Krancem.
Gratulacje, życzenia, bukiety kwiatów oraz upominki składało bardzo liczne grono osób, które wzięły udział w benefisie zduńskowolsko-poznańskiej poetki.
Jubilatka na zakończenie tego wydarzenia zaprosiła publiczność do odrębnej sali na poczęstunek. Degustowano różne ciasta i owoce, a przede wszystkim jubileuszowy tort przy lampce wina – odśpiewano wówczas „Sto lat” z życzeniami niegasnącej gwiazdy pomyślności. Do późnego wieczoru trwały serdeczne rozmowy przy stolikach, dzielono się wrażeniami oraz nawiązywano nowe znajomości.
[O 40-leciu Anny Andrych można przeczytać i zobaczyć galerię zdjęć w Internecie oraz (więcej) na Facebooku. Galeria zdjęć z uroczystości, zatytułowana ”Anna Andrych świętowała 40 lat twórczości w Zduńskiej Woli. Postać wybitna znów wzruszyła”, zamieszczona na stronie: zdunskawola.naszemiasto.pl]
***
Anna Andrych – poetka, autorka szkiców, esejów, opowiadań. Zastępca redaktora naczelnego pisma literackiego „ReWiry” w Poznaniu.
Współzałożycielka Klubu Literackiego TOPOLA przy Miejskim Domu Kultury Ratusz w Zduńskiej Woli, gdzie mieszka. Animatorka kultury. Debiutowała wierszem w 1985 roku. Należy do Związku Literatów Polskich Oddział w Poznaniu od 1999 roku (dwie kadencje sekretarz zarządu). Wiceprzewodnicząca Głównej Komisji Rewizyjnej ZLP.
Publikowała w licznych antologiach, almanachach, w prasie krajowej i zagranicznej, także polonijnej. Jej utwory były tłumaczone na kilkanaście języków obcych. Laureatka licznych konkursów. Tomik „Do dna” uznano za najciekawszą książkę roku na XIX Międzynarodowym Listopadzie Poetyckim w Poznaniu. W 2022 roku ukazały się „Wizerunki. Szkice o literaturze”. „Wychodzę na brzeg” to dziesiąta pozycja wydawnicza.
Uhonorowana: Odznaką Za Zasługi dla Województwa Wielkopolskiego; Medalem Labor Omnia Vincit; Odznaką Zasłużony Działacz Kultury; złotą Odznaką Honorową Związku Literatów Polskich za wybitne zasługi dla organizacji; Nagrodą Prezydenta Zduńskiej Woli (2015); statuetką Przyjaciel Powiatu Zduńskowolskiego, Nagrodą Ministra Kultury Za osiągnięcia artystyczne.
Andrzej Dębkowski: W najnowszym tomie Anna Andrych mówi głosem dojrzałym, świadomym –pełnym ciszy, ale i wewnętrznej siły. Jej poezja wciąga w przestrzeń głębokiej refleksji, gdzie pamięć, tożsamość i egzystencjalna kruchość układają się w mapę doświadczeń jednostki i wspólnoty Oszczędne, a zarazem wielowarstwowe frazy budują świat, w którym każde słowo ma znaczenie, a każda przerwa jest zaproszeniem do milczenia. To tom dla uważnych – czytelników, którzy nie boją się patrzeć w pustą stronę i słuchać tego, co w niej niesłyszalne.
„Wychodzę na brzeg” to poezja jako forma istnienia i oporu.
(na: IV stronie okładki tomu).
Małgorzata Osuch
FOTORELACJA

